وقتی یک معامله‌گر می‌گوید «۳۰ پیپ سود کردم»، هنوز نمی‌دانیم نتیجه مالی معامله او چقدر بوده است. همین حرکت قیمت ممکن است برای یک حساب چند دلار و برای حساب دیگری چندصد دلار تفاوت ایجاد کند. پیپ، فاصله حرکت نرخ را بیان می‌کند؛ برای تبدیل این فاصله به پول، باید حجم معامله، ارز مظنه و ارز حساب را هم بدانیم.
در این آموزش از خواندن چند رقم روی نمودار شروع می‌کنیم و به محاسبه ارزش پیپ در سه وضعیت می‌رسیم: وقتی دلار ارز مظنه است، وقتی دلار ارز پایه است و وقتی هیچ‌کدام از دو ارز، ارز حساب شما نیست. تمام نرخ‌های مثال‌ها فرضی‌اند و محاسبات، پیش از هزینه‌های جداگانه معامله انجام می‌شوند.
پیپ دقیقاً کدام بخش قیمت است؟
پیپ یک واحد قراردادی رایج برای بیان تغییر نرخ جفت‌ارز است. در بسیاری از جفت‌ارزها، مانند EUR/USD و GBP/USD، یک پیپ برابر ۰٫۰۰۰۱ است. بنابراین حرکت EUR/USD از ۱٫۰۸۰۰ به ۱٫۰۸۲۵، تغییر ۰٫۰۰۲۵ واحدی یا ۲۵ پیپی محسوب می‌شود. قیمت بالاتر رفته است؛ برای موقعیت خرید این حرکت مساعد است و برای موقعیت فروش، جهت نامساعد دارد.
در جفت‌ارزهایی که ین ژاپن ارز مظنه است، مانند USD/JPY، قرارداد رایج متفاوت است و یک پیپ برابر ۰٫۰۱ در نظر گرفته می‌شود. حرکت از ۱۵۰٫۰۰ به ۱۵۰٫۳۵ در این حالت ۳۵ پیپ است، نه ۳۵۰۰ پیپ. پیش از هر محاسبه باید اندازه پیپِ همان نماد را بدانید.
اگر ترتیب ارزها یا معنی قیمت یک جفت‌ارز برایتان روشن نیست، مطلب جفت‌ارز و نرخ متقاطع پایه لازم را توضیح می‌دهد. اشتباه در تشخیص ارز پایه و مظنه، معمولاً در مرحله تبدیل ارزش پیپ به ارز حساب خودش را نشان می‌دهد.
پیپت و پوینت چرا با پیپ اشتباه می‌شوند؟
بسیاری از پلتفرم‌ها قیمت را با یک رقم اضافه نمایش می‌دهند. مثلاً به‌جای ۱٫۰۸۰۰، عدد ۱٫۰۸۰۰۵ می‌بینید. این رقم اضافه می‌تواند یک‌دهم پیپ را نشان دهد که پیپت نامیده می‌شود. برای EUR/USD، حرکت از ۱٫۰۸۰۰۰ به ۱٫۰۸۰۰۵ نیم پیپ است؛ حرکت تا ۱٫۰۸۰۱۰ یک پیپ کامل خواهد بود.
در USD/JPY با نمایش سه رقم اعشار نیز همین منطق برقرار است: تغییر ۰٫۰۰۱، یک‌دهم پیپ و تغییر ۰٫۰۱ یک پیپ است. بنابراین تعداد ارقام نمایش‌داده‌شده با اندازه پیپِ رایج یکی نیست.
واژه Point در نرم‌افزارها می‌تواند به کوچک‌ترین رقم نمایش یا تعریف خاص نماد اشاره کند. برای نمونه، در یک نماد پنج‌رقمی ممکن است ۱۰ پوینت با یک پیپ برابر باشد. این نسبت را برای همه نمادها، به‌ویژه طلا و شاخص‌ها، فرض نکنید؛ مشخصات قرارداد، اندازه تیک و ارزش تیک باید جداگانه خوانده شوند.
| نماد فرضی | اندازه یک پیپ | نمونه حرکت | تعداد پیپ |
|---|---|---|---|
| EUR/USD | 0.0001 | 1.0800 → 1.0825 | 25 |
| GBP/USD با پنج رقم اعشار | 0.0001 | 1.25000 → 1.25010 | 1 |
| USD/JPY | 0.01 | 150.00 → 150.35 | 35 |
فرمول ارزش پیپ؛ اول به ارز مظنه حساب کنید
برای یک قرارداد خطی متعارف فارکس، نقطه شروع محاسبه ساده است: ارزش یک پیپ به ارز مظنه = تعداد واحدهای ارز پایه × اندازه پیپ. نتیجه این ضرب هنوز لزوماً به ارز حساب شما نیست. اگر حساب دلاری باشد و ارز مظنه هم دلار باشد، تبدیل دیگری لازم ندارید؛ در بقیه حالت‌ها، یک مرحله تبدیل ارز اضافه می‌شود.
فرض کنید حجم معامله EUR/USD برابر ۱۰٬۰۰۰ یورو باشد. با ضرب ۱۰٬۰۰۰ در ۰٫۰۰۰۱، به یک دلار برای هر پیپ می‌رسیم. همان حرکت ۲۵ پیپی مثال اول، برای این حجم ۲۵ دلار نتیجه پیش از هزینه‌های جداگانه ایجاد می‌کند. اگر حجم ۱۰۰٬۰۰۰ یورو بود، ارزش هر پیپ ۱۰ دلار و نتیجه همان حرکت ۲۵۰ دلار می‌شد.
این تفاوت به حجم مربوط است. تعداد پیپ در هر دو معامله ۲۵ است، اما اثر پولی ده برابر شده است. به همین دلیل، مقایسه عملکرد دو نفر فقط با تعداد پیپ، بدون دانستن حجم و ریسک حساب، تصویر کاملی از عملکرد آن‌ها نمی‌دهد.
وقتی دلار ارز پایه است؛ مثال USD/JPY
حالا معامله‌ای به حجم ۱۰٬۰۰۰ دلار روی USD/JPY در نظر بگیرید. اندازه هر پیپ ۰٫۰۱ ین است؛ پس ارزش یک پیپ برابر ۱۰۰ ین می‌شود. اگر نرخ فرضی ۱۵۰ ین برای هر دلار باشد، ارزش تقریبی این ۱۰۰ ین به دلار، ۱۰۰ تقسیم بر ۱۵۰ یا حدود ۰٫۶۷ دلار است.
برای محاسبه نتیجه کامل یک حرکت، بهتر است ابتدا سود و زیان را به ین به دست آورید و سپس آن را تبدیل کنید. خرید ۱۰٬۰۰۰ واحد در ۱۵۰٫۰۰ و فروش در ۱۵۰٫۳۵، اختلاف ۰٫۳۵ ینی به ازای هر واحد دارد: حاصل ضرب آن در ۱۰٬۰۰۰ برابر ۳۵۰۰ ین است. با فرض تبدیل در نرخ ۱۵۰٫۳۵، نتیجه حدود ۲۳٫۲۸ دلار خواهد بود.
ارزش دلاری پیپ در این جفت‌ارز ثابت نمی‌ماند، چون نرخ تبدیل ین به دلار تغییر می‌کند. اگر سامانه یا بروکر برای تبدیل سود و زیان از نرخ خرید و فروش متفاوت یا کارمزد تبدیل استفاده کند، عدد نهایی حساب می‌تواند با محاسبه ساده آموزشی کمی فاصله داشته باشد.
وقتی هیچ‌کدام از دو ارز، ارز حساب نیست
در EUR/GBP با حجم ۱۰٬۰۰۰ یورو، هر پیپ ۱ پوند ارزش دارد. اگر حساب شما دلاری باشد، باید این پوند را به دلار تبدیل کنید. با فرض نرخ GBP/USD برابر ۱٫۲۵، ارزش هر پیپ تقریباً ۱٫۲۵ دلار می‌شود؛ در حساب پوندی همان یک پوند نتیجه نهاییِ ارزش پیپ است.
این مثال نشان می‌دهد که نام جفت‌ارز به‌تنهایی کافی نیست. یک معامله مشابه روی دو حساب با ارزهای متفاوت، ممکن است عدد سود و زیان متفاوتی نشان دهد؛ حتی وقتی تعداد پیپ و تعداد واحدهای معامله برابرند. برای کنترل محاسبه، واحد پول هر مرحله را کنار عدد بنویسید: ابتدا واحد ارز پایه، سپس ارز مظنه و در پایان ارز حساب.
اهرم، هزینه و حد ضرر چه ارتباطی با ارزش پیپ دارند؟
برای حجم ثابت و نرخ تبدیل ثابت، تغییر تنظیم اهرم، ارزش پیپ را تغییر نمی‌دهد. اهرم بر نیاز مارجین و اندازه موقعیتی که می‌توانید با موجودی مشخص باز کنید اثر می‌گذارد. اگر در نتیجه اهرم بالاتر حجم بزرگ‌تری انتخاب کنید، ارزش پیپ به دلیل افزایش حجم بالا می‌رود. برای جزئیات بیشتر، آموزش اهرم و مارجین را بخوانید.
از ارزش پیپ می‌توان برای برآورد زیان برنامه‌ریزی‌شده استفاده کرد. مثلاً اگر فاصله ورود تا حد ضرر ۳۰ پیپ و ارزش هر پیپ یک دلار باشد، زیان قیمت در صورت اجرای دقیق خروج حدود ۳۰ دلار است. کمیسیون، هزینه نگهداری، نرخ تبدیل و اجرای نامطلوب می‌توانند نتیجه واقعی را تغییر دهند؛ حد ضرر معمولی به معنی تضمین قیمت خروج نیست.
همچنین اگر سود و زیان را از قیمت واقعی خرید و فروش محاسبه کرده‌اید، اثر فاصله Bid و Ask در آن قیمت‌ها وجود دارد. کم‌کردن دوباره یک اسپرد کامل می‌تواند هزینه را دوبار حساب کند. برآورد از روی قیمت میانی نمودار و محاسبه از روی قیمت‌های اجرایی، دو روش متفاوت‌اند.
یک روال کوتاه برای کنترل محاسبه
ابتدا نماد و اندازه پیپ را مشخص کنید؛ سپس تعداد واحدهای قرارداد را به دست آورید. تعداد واحدها را در اندازه پیپ ضرب کنید و ارز حاصل را بنویسید. اگر این ارز با ارز حساب فرق دارد، نرخ تبدیل مناسب را اعمال کنید. در آخر، نتیجه را با مشخصات نماد و یک نمونه کوچک در حساب آزمایشی مقایسه کنید.
وقتی این زنجیره روشن باشد، عدد پیپ از یک اصطلاح مبهم به ابزاری برای فهم اندازه سود و زیان تبدیل می‌شود. برای شناخت ساختار قراردادی که این محاسبات در آن انجام می‌شود نیز می‌توانید تفاوت فارکس خرد، OTC و CFD را مطالعه کنید.
منابع محاسبات و مطالعه بیشتر
قرارداد رایج پیپ و پیپت در آموزش پیپ OANDA توضیح داده شده است. برای ارتباط حجم با سود و زیان نیز آموزش معاملات ارز IG را ببینید. استفاده آموزشی از این منابع به معنای توصیه به افتتاح حساب نزد این شرکت‌ها نیست.
